محصولات آرایشی و بهداشتی مانند شامپو، صابون، کرم، عطر و مواد شوینده حاوی سورفکتانتها، چربی‌ها و روغن‌ها، اسانسها، حلال‌های آلی و مواد نگهدارنده‌اند. ورود پساب این کارخانه‌ها به منابع آبی و خاک، اکسیژن آب را کاهش می‌دهد، باعث کف‌سازی و تغییر رنگ و بو میشود و به آبزیان آسیب می‌زند. پکیج تصفیه فاضلاب صنایع آرایشی و بهداشتی راهکاری فشرده و مؤثر برای حذف این آلایندهها و رعایت استانداردهای زیستمحیطی است.
دریافت مشاوره رایگان درباره هزینه طراحی و ساخت، مشخصات فنی و ظرفیت‌های مختلف با مهندسان فراب تدبیر تصفیه
علاوه بر آلودگی، مصرف زیاد آب در این صنایع نیز اهمیت دارد. به همین دلیل واحدهای تولیدی موظف به تصفیه پساب‌اند و در بسیاری از پروژه‌ها پساب تصفیهشده برای مصارف غیرشرب مانند شستوشوی سطوح، آبیاری فضای سبز یا آب برج خنککن بازچرخانی میشود. در این مقاله ویژگی‌ها، مراحل تصفیه، اجزا و عوامل مؤثر بر قیمت این پکیج‌ها را بررسی می‌کنیم.
پکیج تصفیه فاضلاب صنایع آرایشی و بهداشتی چیست؟
پکیج تصفیه فاضلاب، مخزنی فشرده از جنس فولاد (با پوشش اپوکسی یا فولاد ضدزنگ) یا پلیاتیلن است که تجهیزات لازم برای چند مرحله تصفیه را در یک مجموعه یکپارچه کنار هم قرار می‌دهد. فاضلاب بخش‌های مختلف کارخانه پس از عبور از آشغالگیر وارد مخزن متعادلساز میشود، مراحل تصفیه را طی میکند و در نهایت به‌صورت پساب تصفیهشده تخلیه یا بازچرخانی میشود.
انتخاب بین پکیج و تصفیه‌خانه بتنی به میزان پساب بستگی دارد:
- ظرفیت کم تا متوسط: پکیج فولادی یا پلیاتیلنی به‌دلیل نصب سریع، فضای کمتر و هزینه پایین‌تر مقرون‌به‌صرفه است. (پکیج فلزی و پکیج پلیاتیلن)
- ظرفیت زیاد: برای کارخانه‌های بزرگ با پساب فراوان، تصفیه‌خانه با حوضچه‌های بتنی مسلح مناسب‌تر است.
ظرفیت، تجهیزات و روش‌های تصفیه هر پکیج کاملاً بر اساس حجم پساب و نوع آلاینده‌های همان کارخانه طراحی میشود؛ بنابراین ساختار داخلی پکیج‌ها با هم تفاوت دارد. روند کلی آن مشابه پکیج تصفیه فاضلاب صنعتی است.
ویژگی‌های فاضلاب صنایع آرایشی و بهداشتی
ترکیب این پساب به نوع محصول تولیدی (شامپو، شوینده، کرم، لوسیون، رنگ مو و …) بستگی دارد و معمولاً پیچیده و متغیر است. ویژگی‌های کلی آن عبارت‌اند از:
| پارامتر | ویژگی در فاضلاب آرایشی و بهداشتی |
|---|---|
| COD | بسیار بالا |
| BOD | بالا |
| چربی و روغن | متوسط تا بالا |
| سورفکتانتها | زیاد |
| فلزات سنگین (مس، روی) | در برخی فرمولاسیون‌ها وجود دارد |
| حلال‌های آلی | قابل‌توجه |
| pH | متغیر |
آلاینده‌های اصلی و اثر زیستمحیطی آن‌ها
فاضلاب این صنایع حاوی مقادیر قابل‌توجه مواد آلی، چربی، روغن، سورفکتانت، فسفات و حلال‌های آلی است که COD پساب را به‌شدت بالا می‌برند. علاوه بر آن، نگهدارنده‌هایی مانند پارابن و تریکلوزان و فلزاتی مانند مس و روی (در رنگ‌دانه‌ها و تثبیت‌کننده‌ها) در پساب دیده میشود. تجمع این ترکیبات در محیط زیست و زنجیره غذایی می‌تواند اکوسیستم‌های آبی و سلامت انسان را تهدید کند.
| آلاینده | منشأ | اثر زیستمحیطی |
|---|---|---|
| سورفکتانتها | شامپو و شوینده‌ها | کف‌سازی و کاهش اکسیژن آب |
| فسفات‌ها | مواد شوینده | یوتریفیکاسیون آب‌ها |
| پارابن‌ها | مواد نگهدارنده | اختلال هورمونی در موجودات زنده |
| تریکلوزان | ضدباکتری‌ها | سمیت برای آبزیان |
| مس و روی | رنگ‌دانه‌ها و تثبیت‌کننده‌ها | آلودگی فلزی و تجمع زیستی |
روش‌های تصفیه فاضلاب صنایع آرایشی و بهداشتی
این پساب شامل ذرات چربی معلق، باقی‌مانده مواد اولیه، مواد آلی و غیرآلی و ترکیبات شیمیایی است؛ بنابراین با یک روش واحد تصفیه نمی‌شود و هر آلاینده به روش مناسب خود حذف میشود. مراحل اصلی به‌ترتیب زیر است (بسته به آنالیز پساب ممکن است تغییر کند):
الف) تصفیه فیزیکی
در این مرحله ذرات درشت و معلق با آشغالگیر جدا می‌شوند و چربی و روغن آزاد با چربیگیر یا مخزن تهنشینی گرفته میشود. مخزن متعادلساز نیز دبی و غلظت آلایندهها و pH ورودی را یکنواخت میکند. این مرحله بار آلودگی را کاهش می‌دهد و از ورود شوک آلودگی به مراحل بعد جلوگیری میکند؛ اما بخش اصلی حذف COD/BOD در مراحل بعدی انجام میشود.
ب) تصفیه شیمیایی
مهم‌ترین گام برای حذف ذرات کلوئیدی و چربی‌های امولسیونی، تصفیه شیمیایی فاضلاب است. در این مرحله pH تنظیم میشود و مواد منعقدکننده و لخته‌ساز (مانند PAC و پلی‌الکترولیت) ذرات را ناپایدار میکنند و به لخته‌های درشت‌تر تبدیل میکنند. لخته‌ها سپس به سطح مخزن شناور می‌شوند (فلوتاسیون هوای محلول یا DAF، که برای پساب پرچرب و پرسورفکتانت بسیار مؤثر است) یا در کف ته‌نشین می‌شوند. لجن تولیدشده جمع‌آوری و برای دفع یا آبگیری مدیریت میشود. در برخی پروژه‌ها از روش‌های تکمیلی مانند انعقاد الکتریکی یا ستون‌های تبادل یونی نیز استفاده میشود.
ج) تصفیه بیولوژیکی
بخش عمده مواد آلی این پساب با میکروارگانیسم‌های هوازی و بی‌هوازی قابل تجزیه است. در این مرحله با هوادهی و شرایط مناسب رشد، میکروارگانیسمها مواد آلی را مصرف میکنند و COD/BOD به‌طور چشمگیر کاهش می‌یابد؛ برای اطلاعات بیشتر روش‌های تصفیه بیولوژیکی فاضلاب را ببینید. نکته مهم طراحی این است که سورفکتانتها و حلال‌ها می‌توانند باعث کف‌سازی و اختلال در عملکرد میکروارگانیسمها شوند؛ به همین دلیل پیشتصفیه مناسب و کنترل بار ورودی ضروری است.
د) تهنشینی، فیلتراسیون و گندزدایی
در گام پایانی، لجن بیولوژیکی ته‌نشین میشود، ذرات باقی‌مانده با فیلتراسیون گرفته میشود و گندزدایی انجام میشود تا کیفیت پساب خروجی با استاندارد تخلیه یا بازچرخانی سازگار شود.
اجزای پکیج تصفیه فاضلاب صنایع آرایشی و بهداشتی
نبود هر یک از اجزای زیر می‌تواند کیفیت تصفیه را کاهش دهد:
- آشغالگیر و چربیگیر
- مخزن متعادلساز
- سیستم تزریق مواد شیمیایی (تنظیم pH، منعقدکننده، لخته‌ساز)
- واحد فلوتاسیون یا تهنشینی اولیه
- مخزن بیولوژیکی و تجهیزات هوادهی
- تهنشینی ثانویه
- فیلتراسیون و گندزدایی
- پمپ‌ها، ابزار دقیق و تابلو برق و کنترل (PLC)
استفاده مجدد از پساب تصفیهشده
پساب خروجی پس از فیلتراسیون نهایی و گندزدایی، برای مصارف غیرشرب مانند شستوشوی محوطه و تجهیزات، آبیاری فضای سبز و برج خنککن قابل استفاده است. آب تصفیهشده از این پکیج‌ها آشامیدنی نیست و هر نوع استفاده باید مطابق ضوابط سازمان حفاظت محیط زیست انجام شود.
قیمت پکیج تصفیه فاضلاب صنایع آرایشی و بهداشتی
به‌دلیل تفاوت روند تصفیه در هر پروژه، قیمت‌ها یکسان نیست. عوامل اصلی مؤثر بر هزینه پکیج تصفیه فاضلاب صنایع آرایشی و بهداشتی عبارت‌اند از:
- ظرفیت روزانه و حجم مخزن
- میزان آلودگی پساب ورودی (COD، BOD، چربی، سورفکتانت) و کیفیت مورد نیاز خروجی
- روش‌های تصفیه به‌کاررفته (فیزیکی، شیمیایی، بیولوژیکی، DAF، فیلتراسیون)
- جنس بدنه (فولاد اپوکسی، فولاد ضدزنگ یا پلیاتیلن)
- نوع و برند تجهیزات داخلی و سیستم کنترل
- محل نصب و شرایط پروژه
برای دریافت قیمت دقیق، مشخصات پساب و دبی روزانه لازم است تا طراحی اختصاصی انجام شود.
نمونه پروژه اجراشده پکیج تصفیه فاضلاب صنایع آرایشی و بهداشتی:
پروژه اوژن
با توجه به اطلاعات دریافتی از شرکت اوژن، پکیج تصفیه فاضلاب آرایشی و بهداشتی این شرکت به روش انعقاد و لخته سازی شیمیایی…
طراحی، تولید و ساخت پکیج تصفیه فاضلاب صنایع آرایشی و بهداشتی
فراب تدبیر تصفیه، پکیج‌های فولادی و پلیاتیلنی و همچنین تصفیه‌خانه‌های بتنی مسلح را برای صنایع آرایشی و بهداشتی طراحی، تولید و اجرا میکند. برای اطلاع از مشخصات فنی، استانداردهای طراحی و شرایط خرید با کارشناسان ما تماس بگیرید.
نیاز به مشاوره دارید؟ برای مشاوره رایگان، قیمت و مشخصات فنی با کارشناسان فراب تدبیر تماس بگیرید.
مزایای استفاده از پکیج تصفیه در صنایع آرایشی چیست؟
- رعایت استانداردهای زیستمحیطی
- کاهش مصرف آب با امکان بازچرخانی پساب
- طراحی فشرده و نصب آسان
- هزینه بهره‌برداری پایین
- افزایش اعتبار برند از نظر مسئولیت اجتماعی
فاضلاب این صنایع حاوی مواد شیمیایی، روغن، شوینده و رنگ است و ورود آن به محیط، خاک و منابع آبی را آلوده میکند. پکیج تصفیه این آلایندهها را حذف میکند، رعایت الزامات زیستمحیطی را ممکن میسازد و از جریمههای احتمالی جلوگیری میکند.
سورفکتانتها، روغنهای معدنی و گیاهی، رنگها، اسانسها، الکل، مواد نگهدارنده و ذرات جامد معلق. ترکیب دقیق آن به نوع محصول تولیدی بستگی دارد.
معمولاً از سه بخش تشکیل میشود: واحد فیزیکی (آشغالگیر، چربیگیر، متعادلساز)، واحد شیمیایی (تنظیم pH، انعقاد، لختهسازی و تهنشینی یا فلوتاسیون) و واحد بیولوژیکی (تجزیه مواد آلی توسط میکروارگانیسمها). در پایان، فیلتراسیون و گندزدایی انجام میشود.
بدنه معمولاً از فولاد با پوشش اپوکسی، فولاد ضدزنگ یا پلیاتیلن (HDPE) ساخته میشود تا در برابر خوردگی و مواد شیمیایی مقاوم باشد. انتخاب جنس به ظرفیت و شرایط پروژه بستگی دارد.
بر اساس دبی روزانه فاضلاب، نوع محصولات تولیدی و میزان آلودگی (BOD، COD، TSS، pH). ابتدا نمونهبرداری و آنالیز پساب انجام میشود و سپس مهندسان طراح ظرفیت مناسب را محاسبه میکنند.
بله، برای مصارف غیرشرب مانند شستوشوی محوطه و تجهیزات، برج خنککن و آبیاری فضای سبز، پس از فیلتراسیون و گندزدایی. مصرف شرب مجاز نیست.
برای پساب کم، معمولاً ترکیب پیشتصفیه فیزیکی–شیمیایی با یک واحد بیولوژیکی کوچک (پکیج پلیاتیلنی یا فولادی) بازده خوب و هزینه نگهداری پایینی دارد. انتخاب نهایی بعد از آنالیز پساب انجام میشود.
قیمت به ظرفیت، جنس بدنه، روش تصفیه، تجهیزات کنترلی و محل نصب بستگی دارد. برای برآورد دقیق، اطلاعات پساب و دبی روزانه را به کارشناسان ما بدهید.
۵ دیدگاه
ممنون از توضیحات کامل و مفیدتون
مطلب خیلی خوبی بود. می‌خواستم بدونم برای صنایع آرایشی و بهداشتی کوچک، چه نوع سیستم تصفیه فاضلابی بیشترین بازده و کمترین هزینه رو داره؟
سلام!
برای کارگاه‌ها یا صنایع آرایشی و بهداشتی کوچیک، معمولاً یه سیستم پیشتصفیه ساده شیمیایی و فیزیکی همراه با یه تصفیه بیولوژیکی کوچیک کافی هست. این ترکیب آلودگی‌ها رو خوب پاک می‌کنه و هزینه نگهداریش هم پایینه، مخصوصاً وقتی فاضلاب کم باشه و بیشتر آلایندهها مواد آلی یا چربی باشن.
با این پکیج تصفیه فاضلاب صنایع آرایشی و بهداشتی، می‌شه آب رو دوباره استفاده کرد؟
بله، با این پکیج‌ها آب فاضلاب بعد از تصفیه می‌تونه دوباره استفاده بشه، مخصوصاً برای کارهای غیرشرب مثل شستوشوی تجهیزات، آبیاری یا سیستم‌های سرمایش و گرمایش. البته برای مصرف شرب باید تصفیه بیشتری انجام بشه.